Skip navigation links
Türkiye’de Yatırım Yapmak İçin 10 Neden
Yatırımcı Kılavuzu
Türkiye’ye Giriş
Çalışma İzni
Oturma İzni
Türkiye'de İş Kurmak
Varlık Devri
Türkiye'de İş Yapmanın Maliyeti
Finansmana Erişim
Teşvikler
Çalışanlar ve Sosyal Güvenlik
İstihdam Koşulları
İş Sözleşmesinin Feshi
Sosyal Güvenlik Sistemi
Vergiler
Yatırım Bölgeleri
Demografi
Düzenleme ve Denetleme Kurumları
Altyapı ve Lojistik
Makroekonomik Göstergeler
Türkiye'de Doğrudan Yabancı Yatırım
Dış Ticaret
Yatırım Mevzuatı
Bu sayfa yazıcı önizleme sayfasıdır.
Sayfaya geri dönmek için tıklayın.
Sayfayı yazdır
 

Altyapı ve Lojistik 

Enerji Altyapısı

 

Türkiye, 2005 yılında 38.843 MW olan elektrik enerjisi kurulu gücünü 2015 yılında 73.147 MW'a çıkarırken, sektör Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunun yüzüncü yıl dönümü olan 2023 yılına kadar kurulu gücü 120.000 MW'a ulaştırmayı hedeflemektedir.

 

Elektrik Üretimi: Kurulu Güç (MW)

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

2014

2015

38.843

40.565

40.777

41.817

44.761

49.524

52.911

57.059

64.007

69.520

73.147

 

Kaynak: Türkiye Elektrik İletim A.Ş. (TEİAŞ)

 

Enerji Altyapısı Verimliliği ve Yeterliliği

(0: Verimsiz ve Yetersiz – 10: Verimli ve Yeterli)

 

 

Kaynak: IMD Dünya Rekabetçilik Yıllığı 1995-2016

 

Telekomünikasyon Altyapısı

 

Telekomünikasyon Altyapısı

2015

Cep Telefonu Aboneleri

73,7 milyon

Sabit Hat Aboneleri

11,5 milyon

Mobil Geniş Bant Aboneleri

39,1 milyon

Geniş Bant Aboneleri

48,6 milyon

 

Kaynak: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK)

 

İletişim Teknolojisi (ses ve veri)

(0: İş yeri gereksinimlerini karşılamamaktadır – 10: İş yeri gereksinimlerini karşılamaktadır)

 

 

Kaynak: IMD Dünya Rekabetçilik Yıllığı 1995-2016

 

Ulaşım Altyapısı

 

Ulaşım Altyapısı

2015

Hava Yolu Yolcuları

182 milyon

Havaalanları

55 (39 (25 daimi+14 mevsimlik) uluslararası)

Kara Yolu Ağı

66.244 km

  • Otoyollar

2.289 km

  • Devlet Yolları

31.215 km

  • İl Yolları

32.740 km

Demir Yolu Ağı

12.532 km

  • Konvansiyonel Hat

11.319 km

  • Yüksek Hızlı Hat

1.213 km

Liman Elleçleme

416 milyon ton

  • Yükleme

118 milyon ton

  • Boşaltma

235 milyon ton

  • Transit

63 milyon ton

Hava Kargo

3,1 milyon ton

  • Yurt İçi

887.000 ton

  • Uluslararası

2,2 milyon ton

 

Kaynak: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı

 

Türkiye’nin sunduğu avantajlar, özellikle AB Gümrük Birliği’ne katılımdan sonra gelişen lojistik endüstrisini de içermektedir. Ülkenin coğrafi, fiziki ve kurumsal altyapısı potansiyel yatırımcıları cezbeden en önemli unsurlar arasındadır:

 

  • Türkiye’nin BDT, Orta Doğu ve Kuzey Afrika gibi büyük pazarlara olan yakınlığı 1,6 milyar tüketiciye rahatlıkla erişim imkânı sağlamaktadır.
  • Türkiye, Pan-Avrupa ulaşım koridorlarının Orta Asya’ya bağlanmasında kilit rol oynamaktadır. Ayrıca, Türkiye’nin doğal su yolu bağlantısı olan Akdeniz havzası da gerek Doğu-Batı gerekse Kuzey-Güney bağlantıları açısından gittikçe daha fazla önem kazanmaktadır.
  • Türkiye, 2003-2015 yılları arasında ulaşım ve iletişim altyapısına 253,3 milyar TL yatırım yapmıştır. Bunun 23,1 milyar TL tutarındaki kısmı kamu-özel ortaklığı yatırımı olarak gerçekleşmiştir.
  • Ulusal kara ve demir yolları ağı, tamamıyla Avrasya altyapısına entegre edilmiştir. İpek Yolu Demir Yolu projesi, Türkiye üzerinden Avrupa, Orta Doğu, Türkî Cumhuriyetler ve Uzak Doğu’ya aynı tipte bir demir yolu bağlantısı sağlayacaktır. Düzenli kamyon nakliyatı ve Ro-Ro (Roll-on/Roll-off) feribot seferleri ile lojistik hizmet kapasitesi sürekli olarak artırılmaktadır.
  • Yüksek hızlı tren ağının hızla büyümesi sonucu Türkiye, yüksek hızlı demir yolu hattı uzunluğunda Avrupa'da 6., dünyada ise 8. sırada yer almaktadır. Türkiye, yüksek hızlı ve hızlı tren hattı uzunluğunda 2023 yılı itibarıyla toplam 12.000 km'ye ulaşmayı ve bu toplamı 2035 yılına kadar 18.000 km'ye çıkarmayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda yürütülen projeler aşağıdaki gibidir:

 

o   Ankara-Sivas Yüksek Hızlı Tren Projesi

o   Sivas-Erzincan-Erzurum-Kars Yüksek Hızlı Tren Projesi

o   Ankara-Polatlı-Afyon-Uşak-İzmir Yüksek Hızlı Tren Projesi

o   Bursa-Bilecik Hızlı Tren Projesi

o   Konya-Karaman Hızlı Tren Projesi

o   Karaman-Niğde-Mersin Hızlı Tren Projesi

 

  • Türkiye'de demir yolu taşımacılığının özelleştirilmesini öngören 6461 no'lu kanun 1 Mayıs 2013 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Tüm ikincil mevzuatların yayımlanmasının ardından kanunun, 2016 yılı sonu itibarıyla demir yolu pazarında tümüyle uygulanmaya başlaması beklenmektedir.

 

Mal ve Hizmetlerin Dağıtım Altyapısı Verimliliği

(0: Verimsiz – 10: Verimli)

 

 

Kaynak: IMD Dünya Rekabetçilik Yıllığı 1995-2016

 

Mega Projeler

 

  • Marmaray: Cumhuriyetin 90. yıl dönümü olan Ekim 2013’ten bu yana ilk aşamasıyla hizmet vermekte olan Marmaray, İstanbul’un Asya ve Avrupa yakalarını birbirine bağlayan bir denizaltı demir yolu tünelidir. Marmaray, İstanbul metrosu ile İstanbul ve Ankara arası hızlı tren hattına bağlantılarıyla İstanbul'un demir yolu ağına önemli bir katkı sağlamaktadır. Marmaray, hizmete alındığı tarih itibarıyla 120 milyonu aşkın yolcu taşımıştır.
  • Üçüncü Boğaz Köprüsü ve Kuzey Marmara Otoyolu: İstanbul'un Asya ve Avrupa yakalarını birbirine bağlayan köprü (Yavuz Sultan Selim Köprüsü), dünyanın en geniş ve en uzun kombine kara yolu ve demir yolu köprüsü olacak şekilde hibrid yapıda tasarlanmıştır. Köprü aynı zamanda Sakarya, Adapazarı’ndan Tekirdağ’a uzanan Kuzey Marmara Otoyolu projesinin bir parçası konumundadır. Proje tümüyle faaliyete geçtiğinde Boğaz’daki mevcut iki köprü üzerindeki yükü daha da hafifletecek ve yoğun şehir merkezi üzerindeki trafik yükünü ortadan kaldırarak yük taşımacılığı için transit geçiş sağlayacaktır. Yaklaşık 6.000 kişiye iş olanağı sunan projedeki inşaat faaliyetlerinin ekonomiye katkısı yıllık 1,75 milyar TL olmuştur.
  • Avrasya Tüneli: Proje, deniz tabanının altından geçen bir kara yolu tüneli ile motorlu araçların Asya ve Avrupa arasında seyahat etmelerini sağlayacaktır. Günlük 120.000 araç kapasitesine sahip olacak 3,34 km’lik iki katlı denizaltı tüneli, İstanbul'un Avrupa yakasındaki Kazlıçeşme ile Asya yakasındaki Göztepe arasındaki mesafeyi kısaltacaktır. 2016 yılı sonuna kadar açılması beklenen tünel sayesinde yılda 38 milyon litre yakıt tasarrufu beklenmektedir. 1.800 kişiye istihdam sağlayan proje, karbon salınımını da yılda 82.000 ton azaltacaktır.
  • İstanbul'daki Üçüncü Havaalanı: Türk şirketlerden oluşan bir ortak girişim, İstanbul’da inşa edilecek üçüncü havaalanı için açılan ihaleyi Mayıs 2013'te kazanmıştır. Şirketler, 2017 yılı itibarıyla 25 yıl boyunca havaalanını işletme hakkı için devlete 22,1 milyar avro ve vergi ödeyecektir. Tüm yatırımlar ve yıllık kira bedeliyle birlikte yaklaşık 33 milyar avroya mal olması beklenen proje, ülkenin bugüne kadar gerçekleştirdiği en büyük projedir. İstanbul’un Avrupa yakasının kuzeybatısında yer alacak 150 milyon yolcu kapasiteli hava terminali, Kuzey Marmara Otoyolu üzerinden Üçüncü Boğaz Köprüsü’ne bağlanarak İstanbul’un küresel bir hava yolculuğu üssü olmasında hayati rol oynayacaktır. Havaalanının iki pist ve bir terminalden oluşan ilk aşaması yıllık 90 milyon yolcu kapasitesine sahip olacaktır. Projenin ilk aşamasının 2018 yılında işletmeye alınması planlanmaktadır.
  • Gebze-Orhangazi-İzmir Otoyolu ve İzmit Körfez Geçişi Köprüsü: Proje, İstanbul ve Türkiye’nin üçüncü en büyük şehri olan İzmir arasındaki kara yolu mesafesini kısaltmaktadır. Proje, dünyanın en büyük dördüncü asma köprüsü olan 3 km uzunluğundaki İzmit Körfez Geçişi Köprüsü’nü (Osmangazi Köprüsü) de bünyesinde barındırmaktadır.
  • Üç Katlı Büyük İstanbul Tüneli: Üç katlı denizaltı tüneli, İstanbul’un Asya ve Avrupa yakalarını Boğaz’ın altından birbirine bağlayacak ve aynı zamanda iki kara yolu arasında bir demir yolu bulunduracaktır. 6.5 km uzunluğundaki tünel, deniz seviyesinin 110 m altında yer alarak dünyada türünün ilk örneğini teşkil edecektir. Tünel, yalnızca Boğaz’daki mevcut iki köprü üzerindeki trafik yükünü azaltmakla kalmayacak, zaman tasarrufunu da en üst düzeye çıkaracaktır.
  • Çanakkale Asma Köprüsü: Köprü, Marmara Denizi'nin batı ucundaki Çanakkale ili yakınlarında yer alacak ve tamamlandığında 2 km'den uzun merkez açıklığı ile dünyanın en uzun asma köprüsü olacaktır. Çanakkale-Tekirdağ-Kınalı-Balıkesir Otoyolu’nun bir parçası olacak köprü, her iki yönde üçer taşıt şeridine ilave olarak demir yolu geçişi de içerecektir.
  • Kanal İstanbul: Kanal, Boğaz’a paralel olarak inşa edilerek Karadeniz’i Marmara Denizi’ne bağlayacak bir yapay deniz seviyesi suyolu olacaktır. 47 km uzunluğunda ve 150 m genişliğindeki kanal, başta tanker trafiği olmak üzere Boğaz’daki deniz trafiğini hafifletecektir. Günde 160 gemi elleçleyebilecek kanal, çevresinde büyük bir yaşam alanı oluşturacak olması itibarıyla da birçok yatırım fırsatı sunacaktır.
  • Gebze-Halkalı Banliyö Hatlarının İyileştirilmesi: İstanbul'un Avrupa yakasındaki banliyöleri Asya yakasındaki banliyölerle birleştirecek olan yenilenen tren bağlantılarının 2018 yılında tamamlanması beklenmektedir. 1 milyar avro tutarındaki proje, 800'den fazla kişiye istihdam sağlamış ve ekonomiye yaklaşık 500 milyon TL katkı yapmıştır.
  • Bakü-Tiflis-Kars Demir Yolu: Bu demir yolu, iki dev enerji boru hattı projesinin ardından Azerbaycan, Gürcistan ve Türkiye tarafından ortaklaşa gerçekleştirilen üçüncü en büyük proje olacaktır. Demir yolu projesi tamamlandığında, hat yılda toplam 1 milyon yolcu ve 6,5 milyon ton kargo taşıyabilecektir. Demir yolu kapasitesinin 2034 yılına kadar 3 milyon yolcu ve 17 milyon ton kargoya çıkması beklenmektedir. Proje, bugüne kadar 8.237 kişiye iş olanağı sağlamış ve ekonomiye 988 milyon TL katkıda bulunmuştur. Demir yolu hattında 2016 yılı sonunda test sürüşlerinin başlaması planlanmaktadır.
  • Ovit Tüneli: Türkiye'nin kuzeydoğu bölgesinde yürütülen ve dünyanın en uzun tünellerinden biri olması planlanan yeni otoyol tünelinin inşaatı, yerel yatırımcılara bölgesel ve uluslararası açıdan yepyeni ticari fırsatlar sunmaktadır. Tünel, ülkenin kuzeybatısında yer alan Rize iline bağlı İkizdere ilçesi ile doğu illerinden Erzurum'a bağlı İspir ilçesi arasında uzanan Ovit Dağı’ndan geçecektir. Bu çift tüplü tünel projesi, çevresindeki bağlantı yollarıyla birlikte 14,7 km'yi aşacaktır. Projede inşaatın 2017 yılı sonuna kadar tamamlanması beklenmektedir.

 

Denizcilik sektörüne ilişkin önemli projeler arasında ise Ege Denizi'ndeki Çandarlı Limanı, Akdeniz'deki Mersin İkinci Konteyner Limanı ve Karadeniz’deki Filyos Limanı bulunmaktadır. Türkiye'yi çevreleyen üç denizin her birinde hayata geçirilecek bu projelerle birlikte Türkiye'nin mevcut konteyner elleçleme kapasitesinin üç kat artması beklenmektedir.