Son sekiz yılda kaydedilen ekonomik büyüme paralelinde, dünyanın en hızlı büyüyen enerji piyasalarından biri haline gelen Türkiye, rekabetçi bir yapıya kavuşma yolunda hızla ilerlemektedir. Türkiye Elektrik Dağıtım Şirketi’nin tahminlerine göre, Türkiye’nin elektrik ihtiyacı 2009 ile 2023 yılları arasında yılda % 6 oranında artacaktır. Türkiye’nin artan enerji ihtiyacının yanı sıra, pazarın serbestleşmesi ve ülkenin kendi bölgesinde bir enerji üssü haline gelmesi gibi öne çıkan üç önemli unsur, Türkiye’deki yatırım fırsatlarının şekillenmesinde önemli bir rol oynamaktadır.
Talepteki artış, özel sektör tarafından bazı uzun vadeli yatırımların yapılmasına olanak sağlamıştır. Bu noktada, Türk enerji sektörü enerji piyasasının serbestleşmesinin ardından hızlı bir büyüme kaydetmiştir. Elektrik piyasası, mevzuatın uygulanması ve talepteki yüksek artışa paralel olarak yatırımcıların ilgisini çekecek şekilde kapasitesini genişletmiştir.
Türk hükümeti, yatırımcılara yenilenebilir enerji konusunda yeni teşvikler sağlayarak onları Türkiye’de çeşitli enerji projelerini hayata geçirmeleri için teşvik etmektedir. Bu da yatırım projelerinin, hükümetçe sunulan tarife garantisi sayesinde gelecek yıllarda hızlanmasını sağlayacaktır.
- Türk enerji pazarı, ham petrol sondajından petrol ürünleri ve petrokimyasal dağıtımı ve ihracatına, bilinen her türlü kaynağa dayalı elektrik üretiminden makine ve teçhizat imalatına kadar çok çeşitli faaliyetler sunmaktadır.
- Türkiye’deki enerji ihtiyacının karşılanması için yapılacak yatırımların 2023 yılına kadar toplamda yaklaşık 130 milyar ABD dolarına ulaşacağı tahmin edilmektedir.
- Türkiye, Asya ve Avrupa arasındaki stratejik konumu nedeniyle, bölgesinde önemli bir enerji üssü işlevi görmektedir.
- Türkiye, büyük ve küçük ölçekli enerji şirketlerine mükemmel fırsatlar sunan çok sayıda (yaklaşık 36.000 MW enerji potansiyeli bulunan) nehir ve göle sahiptir.
- Türkiye, jeotermal enerji potansiyeli aşısından dünyada 7., Avrupa’da ise 3. sırada yer almaktadır. Jeotermal enerji sektöründe yapılması planlanan yatırımların tamamı hayata geçirildiğinde, ekonomiye sağlanan toplam katma değer yıllık 16 milyar ABD dolarına ulaşacaktır.
- Türkiye, biyodizel ve biyoetanol alanlarındaki yüksek potansiyelli tarım ve kurulu kapasitesi ile Avrupa’nın biyoyakıt ikmal merkezi olabilir.
- Türkiye, AB ile ortak bir enerji piyasası kurabilmek için enerji sistemini Avrupa Elektrik İletimi Koordinasyonu Birliği (UCTE) şebekesi ile birleştirmeyi planlamaktadır.
- Hükümet, yenilenebilir enerji yatırımları için tarife garantili teşvikler sunmaktadır.
- Türkiye rüzgâr enerjisi santrallerinin en hızlı büyüdüğü ülkeler sıralamasında dünya birincisidir ve bu alandaki potansiyelin şimdiye kadar yalnızca % 15’i kullanılmıştır.
Türkiye’nin, Cumhuriyetin 100. yılının kutlanacağı 2023 yılına yönelik iddialı vizyonu gereği, enerji sektörüne ilişkin yüksek hedefler öngörülmektedir. Bu hedefler arasında aşağıdakiler yer almaktadır:
- 125.000 MW düzeyinde kurulu güç (2010 yılında 54.423 MW idi)
- Yenilenebilir enerji payının % 30'a yükseltilmesi
- 60.717 km taşıma hattı (2010 yılında 49.104 idi)
- 158.460 MVA düzeyinde enerji dağıtımı birim kapasitesi (2010 yılında 98.996 MVA idi)
- Elektrik kaybının/kaçak elektrik kullanımının % 5'e düşürülmesi ve akıllı şebeke kullanımının artırılması
- 5 milyar m3 doğal gaz depolama kapasitesi (2010 yılında 2,6 milyar m3 idi)
- Enerji borsası oluşturulması
- 10.000 MW kapasiteli 8 nükleer reaktörün aktif hale gelmesi
- 5.000 MW kapasiteli 4 nükleer reaktörün inşa edilmesi
- Kömür havzalarına 18.000 MW kapasiteli elektrik santrallerinin yapılması
- Su enerjisinden tam yararlanılması
- Rüzgâr enerjisinin 20.000 MW düzeyine çıkarılması (2010 yılında 1.694 MW idi)
- 600 MW jeotermal ve 3.000 MW güneş enerjisi kapasiteli elektrik santralleri
|
|
 |
|
|
-
İyi düzenlenmiş ve yapılandırılmış yasal çerçeve
-
Bağımsız piyasa düzenleyicisi görevi gören EPDK
-
Diğer Avrupa ülkeleri ile kıyaslandığında Türkiye enerji sektörünün sahip olduğu yüksek büyüme potansiyeli
-
Türkiye’nin Avrupa ve Orta Doğu arasında bir enerji merkezi olma avantajı
Elektrik
-
Kamuya ait üretim varlıklarının özelleştirilmesiyle özel sektörün payındaki artış
-
Elektrik, doğal gaz ve su dağıtımında olası yatay ve dikey birleşmeler sonucunda oluşabilecek sinerjiler ve bölgesel olarak hizmet veren şirketler
Doğal Gaz
-
Gaz talebindeki yüksek artış potansiyeli
-
Gaz tedariki açısından avantajlı coğrafi konum ve altyapı
-
Transit geçiş yolu ve ticaret hattı olarak gelişme potansiyeli |
|
Elektrik
- Yurt içinde kayda değer seviyede mevcut olan tek enerji kaynağının kömür olması ve bu durumun ülkeyi her geçen gün biraz daha ithalata bağımlı hale getirmesi
Doğal Gaz
- Sistem güvenliği gerekçesiyle gaz depolama tesisi ihtiyacı
- Doğal gazda ithalata bağımlılık
|
 |
|
|
|
|
|
|
Elektrik
- Bölgesel dağıtım şirketlerinin özelleştirilmesi (2010’da tamamlanması planlanmakta) serbest ticaret piyasasının oluşmasına olanak sağlayacaktır
- Elektrik, doğal gaz ve su dağıtım şirketleri arasında oluşması beklenen sinerjiler
Doğal Gaz
- Kalan şehirler için 2011 yılı sonuna kadar tamamlanması planlanan ihaleler
- Belediyelere ait doğal gaz dağıtım şirketlerinin özelleştirilmesi
- BOTAŞ’ın yeniden yapılandırılması ve rekabetçi bir piyasa yapısına geçiş
- Yabancı yatırımcıların doğal gaz dağıtım piyasasına olan ilgisi
|
|
Doğal Gaz
- Kısa vadede yeni bir sözleşme devir ihalesinin henüz ilan edilmemiş olması
- Elektrik arzının talebi karşılamada yetersiz kalması
|
|
|
|